Σερβία και κρασί
Η Σερβία γεωγραφικά είναι το μεγαλύτερο από τα κράτη της πρώην Γιουγκοσλαβίας και εξακολουθεί να είναι η πιο παραγωγική όσον αφορά το κρασί με 450.000 τόνους σταφυλιών να παράγονται κάθε χρόνο από 70.000 εκτάρια αμπελώνων.
Η παραγωγή οίνου το 2004 ήταν 1.550.000 λίτρα, ενώ η κατανάλωση κρασιού κατά κεφαλήν ήταν 16 λίτρα (2006).
Όπως και η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, ο νότιος γείτονάς της, η Σερβία δεν βρέχεται από θάλασσα. Βρίσκεται ανάμεσα στα βόρεια γεωγραφικά πλάτη των 41 και 47 μοιρών και τοποθετείται άνετα στην περίφημη «Οινική Ζώνη» δηλαδή στα γεωγραφικά πλάτη, εντός των οποίων η ποιοτική αμπελοκαλλιέργεια θεωρείται εφικτή. Στη Δυτική Ευρώπη, αυτή η θέση αντιστοιχεί στην περιοχή που οριοθετείται από την κοιλάδα του Λίγηρα της Γαλλίας στο βορρά μέχρι τον ισπανικό Duero στο Νότο (φημισμένη οινοπαραγωγική περιοχή για τα κρασιά Rueda και Ribera del Duero). Από την άποψη της τοπογραφίας, η γη είναι αρκετά ετερόκλητη, με υψόμετρο από 600m έως 2150m. Η μεγαλύτερη αντίθεση είναι μεταξύ επαρχίας Βοϊβοντίνα στα βόρεια, η οποία βρίσκεται εξ ολοκλήρου εντός της Πανονιανής πεδιάδας στην Κεντρική Ευρώπη και της ορεινή περιοχής που βρίσκεται στα Καρπάθια Όρη στα ανατολικά.
Πολύ χονδρικά, οι αμπελουργικές ζώνες ακολουθούν την ροή του ποταμού Βελίκα Μοράβα, εκεί που πλησιάζει για να ενωθεί με τον Δούναβη (Ο ποταμός Βελίβα Μοράβα, δεν είναι ο ίδιος με τον μεγάλο ποταμό Μοράβα της Τσεχίας, που εκβάλλει στο Δούναβη ακριβώς δυτικά της Μπρατισλάβα στη δυτική Σλοβακία.)
Οι πιο σημαντικές σερβικές περιοχές αμπελώνων βρίσκονται στην Negotinska Κράινα (250 χλμ ανατολικά από το Βελιγράδι), στην περιοχή Vršac (100 χλμ βόρειο-ανατολικά από το Βελιγράδι), στις πλαγιές του Fruška Gora (80 χλμ βόρεια -Δυτικά από το Βελιγράδι), στην περιοχή Subotica (200 χλμ βόρεια από το Βελιγράδι), Šumadija (100 χλμ νοτιοδυτικά από το Βελιγράδι) και Zupa (230 χλμ νότιο-ανατολικά από το Βελιγράδι).
Σύμφωνα με την ταξινόμηση από τη δεκαετία του 1970, η Σερβία έχει εννέα περιφέρειες οινοποίησης, η καθεμία με διάφορες υποπεριοχές:
1.Timok region, Κεντρική Σερβία
Knjaževac & Krajina subregions
2.Nišava-South Morava region στην Βόρεια Σερβία
Aleksinac subregion
Toplica subregion
Niš subregion
Nišava subregion
Leskovac subregion
Vranje subregion
3.West Morava region στην Κεντρική Σερβία
Čačak subregion
Kruševac subregion
4. Sumadija-Great Morava region στην Κεντρική Σερβία (η μεγαλύτερη σε έκταση)
Mlava subregion
Jagodina subregion
Belgrade subregion
Oplenac subregion
5. Pocerina region,στην Δυτική Σερβία γύρω από τον ποταμό Cer
6. Srem region,στην επαρχία της Βοϊβοντίνα
7. Banat region, στην Ανατολική Βοϊβοντίνα
South Banat subregion
North Banat subregion
8. Subotica-Horgoš region στην Βόρεια Βοϊβοντίνα
9. Kosovo (Metohija) region,στο Κόσοβο
Υπό το πρίσμα της αναβίωσης της βιομηχανίας οίνου της Σερβίας, το Σερβικό υπουργείο Γεωργίας το 2008 ξεκίνησε μια πρωτοβουλία για τη μεταρρύθμιση των σερβικών νόμων για την οινοποίηση, και την εκ νέου ταξινόμηση των περιοχών κρασιού.
Η πιο πολυφυτεμένη ποικιλία είναι η Smederevka, μια τοπική ποικιλία γνωστή για την παραγωγή μεγάλων ποσοτήτων χύμα λευκού κρασιού. Για να αυξηθεί η δυναμική της Smederevka συχνά την αναμιγνύουν με Laski Riesling (Welschriesling).
Τα πιο ενδιαφέροντα λευκά κρασιά στη Σερβία είναι τα κλασσικά Riesling (Rhine Riesling) και τα Sauvignon Blanc ενώ στα ερυθρά κυριαρχεί η τοπική ερυθρά ποικιλία Prokupac αλλά και οι διεθνείς ποικιλίες Pinot Noir, Gamay, Cabernet Sauvignon και Merlot. Άλλες ποικιλίες σταφυλιού που καλλιεργούνται είναι Belgrade Seedless, “Italian Riesling”, Cabernet Sauvignon, Chardonnay, Pinot blanc, Pinot noir, Hamburg, Muscat, Afus Ali, Vranac, Tamjanika, Krstač και Dinka.
Το Prokupac καλλιεργείται νότια του Βελιγραδίου και πολλοί υποστηρίζουν ότι πρόκειται για την ποικιλία Syrah με άλλο όνομα. Δεν έχει γίνει εξέταση DNA για να το επιβεβαιώσει αυτό ακόμα αλλά υπάρχουν πολλές ομοιότητες μεταξύ των δυο.
Παρόλο που η Σερβία έχει δυνατότητες για παραγωγή κρασιών υψηλής ποιότητας, ακόμα δεν μας έχει δείξει την δυναμική της. Τα υψηλής ποιότητας κρασιά αποτελούν περίπου το 35% της παραγωγής. Σπάνια θα βρείτε σέρβικο κρασί εκτός της χώρας. Μόνο το 5% της εγχώριας παραγωγής εξάγεται (στοιχεία 2004-2007), με το μεγαλύτερο μέρος της σε γειτονικές χώρες, και κυρίως σε χύμα. Οι πολιτικές αναταραχές τις τελευταίες δεκαετίες δεν έχουν επιτρέψει στους Σέρβους οινοποιούς να επενδύσουν στην ποιότητα ή να έχουν την ηρεμία και την έμπνευση που χρειάζεται για να κάνουν καλό κρασί. Ακόμα και η φημισμένη Γαλλία, την περίοδο του πολέμου είχε μεγάλη ύφεση όσον αφορά στην οινοπαραγωγή.
Οι περισσότεροι από αυτούς που γράφουν για τον κρασί επικεντρώνονται στην ανάλυση παραγόντων όπως οι κλιματολογικές συνθήκες (θερμοκρασία, ηλιοφάνεια, άνεμος, βροχή), οι γεωλογικές συνθηκες (τοπογραφία, όψη, τη σύνθεση του εδάφους) και οι βιολογικές συνθήκες (χαρακτηριστικά αμπέλου, ιδιότητες της ποικιλίας). Ελάχιστοι όμως εξετάζουν κάτι άλλο εξίσου σημαντικό: Την σχέση του ανθρώπου με το κρασί και το αμπέλι στο πιο βασικό επίπεδο. Χωρίς σταθερότητα και δημιουργική ελευθερία, η παραγωγή κρασιού σπάνια προχωρεί πέρα από τα όρια της αναγκαιότητας. Αυτό επιβεβαιώνεται από τη διαφορά μεταξύ των αρχαίων και σύγχρονων δραστηριοτήτων οινοποίησης στη Σερβία, και στα περισσότερα βαλκανικά κράτη.
Τα 20 πιο δημοφιλή κρασιά και αποστάγματα της Σερβίας, σύμφωνα με το wine–searcher.com
Manastirka Prokupac Slivovitz Plum Brandy, Eau-de-Vie
Francuska Vinarija ‘Obecanje’, Gamay
Bistra Slivovitz Serbian Plum Brandy, Eau-de-Vie
Navip Slivovitz Plum Brandy, Eau-de-Vie
Flores Zuta Osa Slivovitz – Plum Brandy, Eau-de-Vie
Rubin V.S. Vinjak – Brandy, Brandy
Vino Budimir Triada Red, Prokupac
Vinarija Coka Zdrepceva Krv, σπάνιο κόκκινο blend
Vinarija Kovacevic ‘Aurelius’ Barrique, Cabernet Sauvignon – Merlot
Podrum Aleksandrovic Regent Reserve Red, Oplenac, Cabernet Sauvignon – Merlot
Vinarija Kovacevic Chardonnay, Chardonnay
Takovo Viljamovka Pear Brandy, Eau-de-Vie
Navip Cabernet Sauvignon, Cabernet Sauvignon
Podrum Aleksandrovic Rodoslov Reserve, Oplenac, Cabernet Sauvignon – Merlot
Rubin ‘Medvedja Krv’ Red, Krusevac, σπάνιο κόκκινο blend
Podrum Aleksandrovic Trijumf Selection White, Oplenac, Sauvignon Blanc
Vino Budimir Tamjanika Zupska, Muscat Blanc a Petits Grains
Vinarija Zvonko Bogdan ‘Cuvee No.1’, Blaufrankisch – Cabernet – Merlot
Agrina Portuguiser, Fruska Gora, Portugieser
Stara Sokolova Old Falcon’s 7 Year Old Plum Brandy, Brandy
Francuska Vinarija ‘Poema’, Riesling
Prokupac ‘Stomaklija’ Specijalna Rakija Travarica, Liqueur – Herb – Spice
Rubin ‘Car Lazar’,σπάνιο κόκκινο blend
Podrum Aleksandrovic Trijumf Noir, Oplenac, Pinot Noir
